Children of Men: Đứa Con Của Loài Người

35mm Chọn Bình Luận Phim Phim Đương Đại Phim Xuất Sắc Toàn Bộ Phim
9

Xuất sắc

Children of Men (Giống nòi nhân loại) là bộ phim định hình nên phong cách của đạo diễn người Mexico Alfonso Cuarón. Một câu chuyện giả tưởng về tận thế, mang màu sắc và âm hưởng tôn giáo rõ rệt, lấp đầy bởi những chi tiết ẩn dụ, sự bi tráng, tập trung vào con người và ý chí sống của họ.

Năm 2027, Luân Đôn rơi vào hỗn loạn bởi làn sóng nhập cư từ khắp nơi trên thế giới. Ngoài đường phố, cảnh sát trấn áp, điều tra và bắt bớ những người ngoại quốc. Trong quán bar, truyền hình đưa tin về cái chết của một cậu bé khiến tất thảy khóc thương. Đứa bé cuối cùng được sinh ra vào 18 năm trước. Ở thế giới giả tưởng này, phụ nữ đã bị tước đoạt thiên chức làm mẹ không rõ lý do. Nhân loại đứng trước bờ diệt chủng.

Children of Men bắt đầu một cách ảm đạm, và tương tự với Gravity, bằng một hi vọng vừa vụt tắt. Đứa bé là biểu tượng cuối cùng của sự sinh sôi. Nó khiến Theo (Clive Owen), từng là nhà hoạt động xã hội nhưng giờ chỉ sống lay lắt, rơi vào khủng hoảng. Cùng với đó là một vụ đánh bom của các nhóm khủng bố, mang đến không khí bất ổn và hoang mang.

Cuarón, đồng biên kịch cho kịch bản phim, dựa trên quyển tiểu thuyết cùng tên xuất bản năm 1992 của P.D.James, biết cách xây dựng một lớp nền chắc chắn cho cả bối cảnh và nhân vật. Sự đa dạng văn hóa của một quốc gia nhập cư thể hiện ngay từ cảnh quay đường phố đầu tiên, với những chiếc xe chở hàng không thể có ở Luân Đôn hiện tại. Trên đường đầy rẫy những lồng sắt chứa người nhập cư trái phép, truyền hình ra rả thông báo của chính phủ về việc không chứa chấp họ, chuyến tàu bị họ ném đá. Luân Đôn được xem như điểm đến an toàn duy nhất, khi khắp nơi trên thế giới giờ là chiến tranh và bạo lực, hậu quả của nỗi sợ hãi diệt vong. Nhưng Theo, bước qua tất cả mà không thể hiện bất kỳ cảm xúc gì. Không thương cảm, không suy nghĩ, thậm chí không sợ hãi. Anh đứng ngoài cuộc và sống như một linh hồn chết.

Trên đường về nhà, Theo bị bắt cóc bởi một nhóm khởi nghĩa có tên là “Đảng Cá”. Đứng đầu bọn chúng, là người vợ cũ Julian (Julianne Moore) 20 năm không gặp. Cô ta yêu cầu Theo tìm kiếm giấy thông hành cho một người phụ nữ da màu đến bến tàu. Chiếc xe của họ bị tập kích bởi những người nổi loạn, Julian bị bắn chết, Theo bị đưa về căn cứ quân khởi nghĩa. Ở đây, anh kinh ngạc phát hiện ra người cô gái da màu kia đang mang thai.

Những ai đã xem và yêu thích Gravity, siêu phẩm khiến Cuarón nổi danh toàn cầu vào năm 2013, sẽ nhận ra rất nhiều sự tương đồng. Đầu tiên là ở âm hưởng tôn giáo rất rõ rệt về sự tái sinh. Gravity kể lại sự tái sinh của một linh hồn dưới lớp hài nhi (cảnh quay với cuống rốn trong khoang vũ trụ, và những bước đi chập chững đầu tiên), còn Children of Men là sự ra đời của Chúa. Cảnh phim Kee (Clare-Hope Ashitey), cô gái da màu, cho Theo xem bụng mình trong chuồng bò, gợi đến hình ảnh mẹ Maria hạ sinh Jesus trong máng cỏ, giữa các loài động vật.

Gần như tất cả các cảnh quay trong phim đều có động vật trong khung hình, 97 cảnh trong 119 phút thời lượng phim. Đây là cách để Cuarón tạo ra cảm giác mơ màng về địa đàng và sự cứu rỗi. Theo, được yêu mến bởi các loài động vật, dù là một linh hồn đau khổ, vẫn là một linh hồn trong sáng. Trong phim, Theo không hề chạm đến một vũ khí nào, kể cả súng ống. Động vật tin tưởng anh, Julian tin tưởng anh, và Kee tin tưởng trao số phận mình cho anh. Sau khi phát hiện Đảng Cá chỉ muốn lợi dụng đứa bé để tổ chức phản loạn, Theo cùng Kee chạy trốn. Người ta liên hệ hình ảnh này với hình ảnh Thánh Joseph đưa Maria từ xứ Judea sang Ai Cập, để tránh nạn thảm sát của Herold đại đế. Kee muốn lên một chuyến tàu đang thực hiện dự án “Nhân loại”, nơi cô và đứa bé sẽ được chăm sóc đầy đủ. Đó là chuyến tàu Noah của cô.

Nhưng không chỉ số phận loài người được thắp lên hi vọng trong tay Theo, với anh, chuyến hành trình cũng là một cuộc tái sinh. Cái chết của con trai trong quá khứ đã giết chết anh. Từ một người đứng ngoài song sắt của những người nhập cư, Theo bước vào bên trong. Bức tranh mà Cuarón vẽ ra ở đây không phải là tương lai, mà là hiện thực hoàn toàn. Những người nhập cư bị hành hạ, xua đuổi, khinh miệt, và truy nã như tội phạm là điều vẫn đang diễn ra ở nhiều nơi. Những vấn nạn khác, nạn nạo phá thai ở các nước đang phát triển và giảm tỉ lệ sinh sản đến mức thậm chí bằng 0 ở các nước phát triển, trở nên đau lòng trong cảnh sinh nở được quay hết sức đẹp đẽ của Cuarón. Từ bao giờ người ta quên rằng, cảnh tượng một sinh linh ra đời có thể đẹp và thiêng liêng đến thế? Trẻ thơ chính là hi vọng, không chỉ trong một thế giới quá lâu rồi không có chúng. Khi đỡ đứa bé trên tay, Theo cũng đã được ra đời một lần nữa.

Children of Men là bộ phim định hình cho phong cách làm phim của Alfonso Cuarón. Tiêu biểu nhất là ở những cảnh quay dài (single-shot). Ông từng có một cảnh quay ấn tượng trong phần 3 loạt phim Harry Potter, đến phim này, đã nâng lên thành đỉnh cao. Có 3 trường đoạn dùng đến cảnh quay dài: cảnh bị phục kích trong rừng (4 phút 7 giây), cảnh Kee sinh nở (3 phút 19 giây) và xuất sắc nhất là cảnh Theo tìm Kee trong tòa nhà đang bị quân chính phủ tấn công (6 phút 18 giây). Mỗi cảnh quay đều cần đến 14 ngày chuẩn bị và 5 giờ quay cho mỗi lần. Xét về thời lượng, không có cảnh nào dài bằng 17 phút mở màn trong Gravity, nhưng xét về độ phức tạp, cảnh trong tòa nhà khó hơn rất nhiều, bởi cả hành động và lượng nhân vật. Những cảnh quay dài này mang đến cảm giác “trong sự kiện”, và để đảm bảo sự chân thực, đạo diễn Cuarón và tay máy Emmanuel Lubezki quyết định giữ lại các cảnh ngẫu nhiên, như cảnh máu bắn vào ống kính không hề được sắp xếp trước.

Điều đáng ngưỡng mộ tiếp theo là sự kỳ công trong việc dàn trải chi tiết. Cuarón được biết đến như một đạo diễn kỹ tính và yêu thích việc đan cài chi tiết cũng như các phép ẩn dụ, được thể hiện rất rõ trong phim. Ông mô tả một thế giới hoang tàn vì bạo lực và mất mát về nghệ thuật bằng rất nhiều hình ảnh tượng trưng nổi tiếng. Bức tượng David bị mất một chân trong tòa nhà người anh họ, một khí cầu hình con lợn bay bên ngoài thành phố nằm trong bìa đĩa album “Animals” (Động vật) năm 1977 của Pynk Floyd, những bức tranh của Picasso, hình ảnh từ những bức ảnh chiến tranh nổi tiếng như “người đàn ông mặc áo trùm” (hooked man) hay bà mẹ ôm con trai than khóc… rất thú vị với những người thích tìm hiểu. Và không thể không kể đến lối dẫn truyện rất hấp dẫn, kịch tính từ phút đầu tiên đến phút cuối cùng, giúp cho những phim của Cuarón dù rất nặng về thông điệp và hình tượng, vẫn hấp dẫn nhiều người xem. Gravity là một ví dụ khác.

Nhiều người vẫn còn tranh cãi về cái kết của Children of Men, vốn nằm trong dự liệu của Cuarón. Ông luôn là người phản đối kiểu phim “giải thích tất cả cho khán giả”, nên trong phim, nguyên nhân của sự vô sinh hay số phận của Kee và thế giới không được tiết lộ. Tất cả phụ thuộc và khán giả. Những người thất vọng và có cái nhìn bi quan về thế giới sẽ chỉ nhìn thấy một màu đen và cái chết. Trong khi những người khác có thể nghe thấy tiếng trẻ em cười đùa xen lẫn tiếng nhạc ở đoạn credits. Hay nhìn thấy tên của con tàu xuất hiện để cứu lấy Kee. “Ngày mai”.

Summary

Đậm cảm hứng tôn giáo, trọn vẹn tinh thần nhân bản, thể hiện tài năng sáng tạo và tỉ mẩn tuyệt vời của Alfonso Cuaron.
9

Xuất sắc