Huyền Thoại Nhạc Jazz Lên Màn Ảnh Trong Năm 2016

Góc Nhìn Điện Ảnh Quốc Tế Tin Tức Điện Ảnh

Mùa xuân năm nay, hai tên tuổi lớn của thể loại nhạc jazz, hai nghệ sĩ trumpet vĩ đại nhất mọi thời đại, hai biểu tượng trong văn hóa âm nhạc của Mỹ thế kỷ 20 và đầu thế kỷ 21, đó là Mile Davis và Chet Baker sẽ được hồi sinh trong hai bộ phim: Miles Ahead sẽ ra mắt vào tháng 4/2016 và Born to be blue vào tháng 3/2016.

Với riêng những tín đồ nhạc jazz, thông tin trên đã khiến họ đứng ngồi không yên, vì đây là lần đầu cả hai thần tượng của họ được lên màn ảnh lớn thông qua ngôn ngữ điện ảnh. Không khí đặc quánh của nhạc jazz hòa quyện với điện ảnh sẽ dẫn họ quay về thời kỳ mà cả Miles và Chet còn sống.

Cả Miles và Chet đều là những nghệ sĩ trumpet tài năng được biết đến ở dòng nhạc Cool Jazz (hoặc West Coast Jazz), phổ biến rộng rãi từ những năm 1950, Cool Jazz là sự pha trộn mượt mà của Swing và Hard Bop, giai điệu du dương, lãng đãng nhẹ nhàng hòa quyện cùng tiết tấu sôi nổi nhưng vẫn được các nhạc công kiểm soát kỹ lưỡng. Dòng nhạc này thường sẽ tập trung nhấn mạnh đến chất giọng tự sự và sự hài hòa giữa các phim âm. Chắc chắn trong hai bộ phim sắp tới, những bản jazz nổi tiếng sẽ một lần nữa khua động lại trong tâm trí của những người say mê thể loại này.

“Beyond cool, beyond jazz, beyond passion lives the music”

Là một dự án nghệ thuật ấp ủ từ lâu, với Miles Ahead, Don Cheadle sẽ vừa đảm nhận sản xuất, đạo diễn kiêm diễn xuất trong vai Miles Davis. Ông là nghệ sĩ trumpet, nhà soạn nhạc Jazz người Mỹ, là một trong những người có ảnh hưởng lớn trong thế kỷ 20, đặc biệt là sau Thế chiến 2. Vào vai Miles Davines sẽ là một cột mốc sự nghiệp quan trọng của Don, anh đã cố gắng lột tả được sắc thái bất cần và phác họa một lát cắt quan trọng trong giai đoạn đen tối của người nghệ sĩ này ở cuối thập niên 1970. Phóng viên tờ tạp chí Rolling Stone, Dave Brill muốn có một bài phỏng vấn độc quyền với nghệ sĩ nhạc jazz nổi tiếng lúc bấy giờ là Miles Davis, thế là ông đã theo đuổi đề tài và nhân vật theo suốt một thời gian. Nhưng những gì mà Dave thấy là một người đàn ông hoang dã và có chất bạo lực, đua xe, sử dụng ma túy, chìm đắm trong sự ủ dột và chán chường sau khi mất đi tình yêu với nữ ca sĩ gợi cảm Frances. Don cũng đã tìm hiểu sâu sắc, theo học những khóa nhạc jazz hiện đại để chất nhạc thấm vào mình. Miles Ahead không hoàn toàn là một bộ phim tiểu sử về nhân vật, mà còn phản ánh không khí u tối và mệt mỏi của một thời hậu chiến, ở đó những người nghệ sĩ ẩn mình trong một thế giới ngầm, niềm hi vọng bị treo lơ lửng bởi những một xã hội đen tối khi niềm tin sụp đổi và đồng tiền lên ngôi. Một phần nào đó, cuộc đời và sự nghiệp của họ dần trật khỏi đường ray của định mệnh ban đầu.

Don đã không ngừng được cảm xúc của mình khi anh tìm gặp gia đình của Miles và chia sẻ ý định sẽ làm phim về ông ấy. Đó sẽ là một bộ phim với góc nhìn về Miles hoàn toàn khác với trước đây, sáng tạo và khác biệt hơn. Một bộ phim tiểu sử phi-chính-thống mà Don muốn truyền tải cho người khác thấy về một Miles Davis mà anh đã thấy. Ý tưởng này không nhận được nhiều sự ủng hộ, thế nên Don đã gần như là tự mình làm trực tiếp mọi thứ với bộ phim này. Don cũng muốn đặt vào trong phim tất cả những bản nhạc của Miles (nhưng rõ ràng điều đó là không thể), bởi anh muốn đến gần với âm nhạc theo cách mà anh hình dung về thế giới xoay chuyển trong từng âm sắc của tiếng kèn trumpet.

Trước đó, bộ phim Born To Be Blue của Robert Budreau do Ethan Hawke đảm nhận vai Chet Baker cũng sẽ là một món ăn tinh thần đặc biệt với khán giả điện ảnh và jazz khắp thế giới.

Trong những năm 1950, Chet Baker là một trong những ca sĩ, nghệ sĩ kèn trumpet nổi tiếng tiên phong cho dòng Cool jazz. Thậm chí, trong năm 1953, Chet đã đánh bại hai nghệ sĩ hàng đầu của thời đại là Miles Davis và Clifford Brown trong cuộc thi Beat Down của tạp chí Jazz Metronome. Là giọng ca nhạc jazz được săn đón hàng đầu lúc bấy giờ, mọi ánh đèn sân khấu đều hướng về Chet, nhưng sau đó cuộc đời của Chet lại tuột dốc và chìm vào bế tắc khi ông rơi vào cuộc khủng hoảng tâm lý, nghiện heroin, vào tù ra khám thường xuyên. Ông đã bị cầm tù ở Ý về tội sử dụng ma túy, thậm chí răng của ông còn bị hỏng nặng trong một vụ ẩu đả… Mãi đến những năm 80, sự nghiệp của ông có dấu hiệu khởi sắc trở lại khi được cứu rỗi bởi tình yêu đích thực của đời mình. Born to be blue là một thước phim chậm rãi, buồn bã của Chet trong giai đoạn quan trọng những năm 60, đó là cuộc đấu tranh để tìm lại chính mình mà sự vật vã sau ánh hào quang choáng ngợp để lại cho ông, cũng như các nghệ sĩ nổi tiếng thời bấy giờ. Born to be blue như một bản độc tấu cô đơn, đáng tiếc nhưng cũng đầy xúc cảm lãng mạn. Để khôi phục lại sự nghiệp, Chet Baker phải học lại kỹ thuật trumpet cơ bản, vượt qua lời chế giễu của những kẻ xem thường ông, kiên trì thuyết phục nhà sản xuất cũ rằng ông đã sẵn sàng để bắt đầu lại mọi thứ, cùng với sự nỗ lực hàn gắn lại tình yêu với Jane.

Theo đánh giá của giới phê bình phim, với Born to be blue, Ethan Hawke đã có màn hóa thân thực sự xuất sắc trong sự nghiệp diễn xuất của mình. Là sự kết hợp giữa chất liệu hiện thực và hư cấu, nên bộ phim có thể sẽ gây ra sự thất vọng cho những khán giả đang chờ đợi một “Chet Baker” từ đời thực lên màn ảnh, chất liệu jazz được Bodreau sử dụng không chỉ là âm hưởng nhạc nền để gợi nhớ những ký ức về Chet trong lòng người hâm mộ, mà còn là nguyên liệu chính yếu để ông có động lực làm một tác phẩm điện ảnh hoàn toàn khác biệt, Born to be blue rõ ràng sẽ không phải là phiên bản điện ảnh của bộ phim tài liệu Let’s Get Lost (1988). Với sự trở lại ngoạn mục ở một tác phẩm khó như thế này, Ethan Hawke đã phải giải phóng bản thân ra khỏi những tác phẩm trước đây, bởi để vào vai Chet, ngoài việc học cách thổi kèn trumpet, Ethan còn phải nghiên cứu rất nhiều tư liệu trước đây để có được “freestyling” của Chet, có được độ rung cảm phù hợp với các bản nhạc jazz của Chet Baker đã chơi xuyên suốt bộ phim.

Điện ảnh khoảng 2 năm trở lại đây đã bắt đầu chú ý hơn đến những nghệ sĩ nhạc Jazz, có thể nói là sau sự thành công vang dội của bộ phim độc lập của Whiplash (2014). Cuộc đời sự nghiệp của các nghệ sĩ Jazz dù không lung linh, rực rỡ như những ca sĩ hay nhạc sĩ các dòng nhạc khác, nhưng những biến cố và quá trình theo đuổi niềm đam mê là một chất liệu sáng tạo tuyệt vời để khai thác. Điện ảnh hiện nay rõ ràng đang thiếu cái chất ngẫu hứng, lãng đãng, tự do như những bản nhạc Jazz. Ở đó, đội ngũ làm phim và cả diễn viên đều buộc phải cự tuyệt các chiêu trò lòe loẹt. Trong tương lai, tôi mong sẽ có thêm những bộ phim về các nghệ sĩ nhạc Jazz sẽ được lên màn ảnh, như John Coltrane, Bill Evans, Luis Amstrong, Ella Fitgerald, Nat King Cole, B.B King,… Dẫu đây không phải là các bộ phim đầu tiên về Miles Davis cũng như Chet Baker, nhưng tôi mong rằng các nốt căng và nốt biến ấm của Jazz từ Miles AheadBorn To Be Blue sẽ truyền cảm hứng cho tất cả chúng ta, những khán giả đang trông chờ hai tác phẩm này.

"Một trong những điều tôi không thể làm quen với tuổi trẻ của tôi là sự khác biệt mà tôi tìm thấy giữa cuộc sống và văn học" (James Joyce)

Quên mật khẩu

Đăng Ký