Selma (2014) Giấc Mơ Về Hòa Bình

Bình Luận Phim Phim Đương Đại

 

“Tôi nói với tư cách một người anh em của những người Việt Nam nghèo khổ. Để chuộc lại những tội lỗi và sai lầm của chúng ta ở Việt Nam, chúng ta phải chủ động chấm dứt cuộc chiến tranh bi thảm này”. Đó là lời kêu gọi của một người Mỹ gốc Phi vào tháng 4/ 1967 trước người dân New York, giữa lúc bom đạn và chất độc hoá học của Mỹ trút xuống Việt Nam. Đó là mục sư Martin Luther King, người đi đầu trong phản đối chiến tranh, trong đó có chiến tranh Việt Nam, một người theo đuổi chủ nghĩa bình đẳng và nhân quyền trên phương diện ôn hòa, thương lượng và kiên quyết nói không với bạo lực. Đó là lý do mà tôi muốn xem Selma nhất dù xuất hiện khá muộn so với các đề cử Oscar 2015 nhất. Tôi muốn biết đấu tranh ôn hòa là như thế nào, tôi muốn biết lấy nhân nghĩa mà thắng bạo tàn nó đòi hỏi con người những sức mạnh gì.

Selma

Thành phố Selma trở nên tâm điểm cũng như biểu tượng cho phong trào đấu tranh nhân quyền. Vào thời điểm ấy, người Mỹ đa đen chiếm đến 57% dân số, nhưng chỉ có 1% mới được quyền bỏ phiếu tại địa phương. Cuộc đấu tranh này được nhiều gương mặt trong giới văn nghệ sĩ ủng hộ, trong đó có diva nhạc jazz Nina Simone, sau này bà đã viết nhiều ca khúc về giai đoạn này.

Selma là một bộ phim không chỉ khái quát về tính cách và tài diễn thuyết của mục sư King, đó còn là một sự phơi trần đáng xấu hổ của người Mỹ, nạn phân biệt mù quáng về màu da và sự khác biệt đối với các cộng đồng sống chung quanh mình. Vào thời điểm năm 1965, khi Người Mỹ gốc Phi ở Selma, mặc dù chiếm số đông trong cộng đồng, đã bị tước đi quyền bầu cử với tư cách là một công dân sống trên nước Mỹ, bởi các tầng lớp người da trắng – những kẻ đã dùng các bài kiểm tra miệng Hiến pháp Mỹ bắt buộc để khi đăng ký cử tri. Trước khi có cuộc diễu hành Selma với hơn 8.000 người Mỹ gốc Phi để lấy lại quyền bầu cử chính đáng của họ, mục sư King cũng đã lấy lại quyền được hàng đầu trên xe bus, quyền được học trường công như người Mỹ, quyền được chơi ở công viên… Nên với Selma, một lát cắt quan trọng trong sự nghiệp vĩ đại của mục sư King, cũng đã phần nào tiếp thêm ngọn lửa căm thù bạo lực, sự bất công vô lý của nhân loại, trước những lời ngụy biện đạo đức giả của các chính trị gia và lực lượng vũ trang nhân danh bảo vệ người dân.

selma

Đồng thời, Selma cũng là cuộc đối đầu không khoan nhượng giữa mục sư King với những lời đe dọa nặc danh qua điện thoại dành cho vợ ông, với một vài người Mỹ gốc Phi thờ ơ, sợ sệt và cơ hội, và với tổng thống Lyndon Johnson về việc thay đổi các điều luật bầu cử dành cho cộng đồng của ông. Và hơn hết, đó chính là cuộc chiến đấu tâm lý để củng cố niềm tin nơi người vợ của ông, bà Coretta Scott đang quá mệt mỏi vì những mối đe dọa xung quanh và chính bản thân ông. Mục sư King phải tìm cách giành giựt từng giây từng phút sự mạnh mẽ mãnh liệt trong bản thân mình trước cuộc đàn áp bạo lực. “Chúng ta sẽ chiến thắng, cho điều chính nghĩa phía trước, cho những người Mỹ gốc Phi đã nằm xuống, nhưng không phải là bằng bạo lực”.

selma (1)

Sức mạnh niềm tin, kiên trì và hi vọng, đó là những gì mà Selma chỉ cho chúng ta thấy cách mà mục sự King chiến thắng cả một bộ máy chính quyền cực đoan và cũ kỹ

Ngoài ra, Selma cũng chính là lời cảnh tỉnh lòng yêu chuộng hòa bình của những người Mỹ da trắng nhân hậu, biết phẫn uất và rơi nước mắt trước cuộc đàn áp dã man bằng dùi cui quấn kẽm gai của cảnh sát, biết rung động vì lòng chính trực của mục sư King, biết đứng về phía chính nghĩa và sự thật. Selma cũng là biểu tượng của sự liên minh, trong đó người Mỹ da trắng đứng cạnh người Mỹ gốc Phi, cùng khoác tay nhau hùng dũng hiên ngang thách thức phe bạo tàn, mà đại diện là đội quân cảnh sát, trên tay nào roi ngực, dùi cui và súng.

selma Xem phim, người xem cũng sẽ không khỏi thán phục trước tài hùng biện và diễn thuyết của mục sư King. Nhờ có ngôn từ, ông đã giải phóng người Mỹ da màu, lấy lại quyền bình đẳng vốn có và kêu gọi nhân loại lòng yêu thương hòa bình. Trong lịch sử, có 2 người mà tôi thán phục khi họ có thể chiếm được lòng tin trong cộng đồng của họ nhờ vào tài diễn thuyết, là mục sư Martin Luther King và Adolf Hitler ở Thế chiến 2 . Ngôn từ chính là quyền năng mạnh mẽ nhất để giúp họ làm được những điều phi thường. Tuy nhiên, với 2 mục đích chính trị khác nhau, 2 lý tưởng khác nhau, nên sau này, một người thì được nhân loại tưởng nhớ và tôn vinh, người còn lại thì bị hậu thế nguyền rủa và xem như là cơn ác mộng của nhân loại.

Cuối cùng, liệu ôn hòa có chiến thắng được bạo tàn? Và làm cách nào để một nhóm người đã chịu sự bất công dai dẳng qua nhiều thời kỳ trong một đất nước được mệnh danh là tự do, có thể lấy lại quyền công dân chính đáng? Hãy xem Selma và tìm hiểu thêm những bài viết, các câu trích dẫn mà mục sư Martin Luther King, để lại cho hậu thế.

 

Tổng kết

Selma, "I Have A Dream" gây xúc động nghẹn ngào bởi những thước phim lột tả chân thực về sự kiện gây chấn động nước Mỹ vào năm 1965. Nhưng xét riêng về điện ảnh, Selma là một giấc mơ chưa thành hiện thực.
8

Hay

"Một trong những điều tôi không thể làm quen với tuổi trẻ của tôi là sự khác biệt mà tôi tìm thấy giữa cuộc sống và văn học" (James Joyce)

Quên mật khẩu

Đăng Ký