The Good Dinosaur: Chú Khủng Long Tốt Bụng

Bình Luận Phim Phim Chiếu Rạp Toàn Bộ Phim
6

Tạm

7

Điểm bạn đọc

Trưởng thành là chủ đề quan trọng nhất của Pixar, và thường thì, họ biết cách để khiến nó không bao giờ cũ. Một trong những khía cạnh quan trọng nhất của việc trưởng thành là vượt qua sợ hãi. Lớn lên, bước ra thế giới ngoài kia, đối mặt thử thách, học hỏi và trải nghiệm những điều mới, luôn rất đáng sợ. Và khi trở về, chúng ta không hẳn luôn là những người hùng, nhưng là một người chín chắn và hiểu biết hơn, về thế giới và chính bản thân mình. Chúng ta “lớn” hơn.

Trong The Good Dinosaur, bộ phim hoạt hình thứ hai trong năm của Pixar, người xem có thể thấy sau hành trình tìm đường về nhà, Arlo có vẻ lớn hơn thật sự. Đến mức người mẹ đã nhầm tưởng cậu với cha. Nhưng như một câu nói cũ, điều quan trọng không phải ở đích đến, mà là trên đoạn đường. Liệu hành trình trưởng thành của cậu – cùng một cậu bé loài người tên Spot, nhưng hành xử và được đối xử như một con thú cưng – có thuyết phục người xem?

Good Dinosaur giống như một phiên bản ngược của Finding Nemo, cùng của Pixar ra mắt năm 2003. Thế giới của Nemo dưới nước còn Dinosaur trên bờ. Nhân vật chính Nemo là ông bố, còn Dinosaur là đứa con. Cả hai đều phải tìm cách trở về nhà (với ông bố là phải tìm được con trai trước). Cả hai đều mất đi những người thân yêu nhất ngay trước mắt và ảnh hưởng lớn đến tâm lý, ở đây là nỗi ám ảnh sợ hãi. Trên chuyến hành trình, họ đồng hành với người bạn đường dường như không thể giao tiếp (Dory hay quên còn Spot không biết nói), chạm trán một bộ ba có vẻ dữ dằn nhưng hóa ra tốt bụng (ba con cá mập, ba con khủng long)… Và nếu theo dõi, bạn có thể tìm thấy nhiều điểm tương đồng nữa.

Không thể phủ nhận Good Dinosaur có một tiền đề rất thú vị, về một thế giới giả tưởng nơi khủng long sống sót khỏi thảm họa thiên thạch. Nhưng có vẻ đạo diễn Peter Sohn, trong lần chỉ đạo phim dài đầu tiên (ông nổi tiếng với phim ngắn Partly Cloudy đáng yêu năm 2009), gặp quá nhiều khó khăn trong việc phát triển nó. Nếu như Inside Out mùa hè vừa rồi đã lấy lại niềm tin của đa số người hâm mộ về một Pixar thời trai trẻ cuộn tràn năng lượng sáng tạo, thì Dinosaur lại gợi cảm giác đến thời của Cars 2 hay Brave, giai đoạn nhiều người đã phải thốt lên “Pixar đã chết”. Nếu như Inside Out gợi đến những giờ làm việc trí óc mệt nhọc, tìm hiểu, nghiên cứu cật lực, thì Dinosaur giống như những ý tưởng bất chợt lóe lên hoặc được chọn khi không có lựa chọn nào khác. Thế giới khủng long tiến lên xã hội nông nghiệp không phải ý tồi, nhưng nó chưa đủ thuyết phục. Nó nhỏ lẻ, thiếu tính cộng đồng, thiếu cả sự phóng túng mộng mơ cũng như những điểm thú vị khiến người xem phải tròn mắt thích thú, như đã có với thế giới trong đầu Riley.

Xem phim Pixar luôn là một hành trình “hai trong một”, vừa là khám phá bản thân vừa khám phá thế giới. Pixar thường miêu tả những thế giới kỳ lạ mà gần gũi một cách tuyệt diệu, để những người lớn cũng sẽ bắt gặp lại sự háo hức trẻ con, khi nhìn ngắm mọi thứ xung quanh ở lần đầu tiên. Một gia đình khủng long trồng trọt riêng lẻ, vài con khủng long khác chăn nuôi, và một loài cự long có nhiều sừng làm tổ cho những con thú nhỏ, và chấm hết. Dù cho nền tảng đồ họa của Good Dinosaur là hoàn toàn vượt trội, có thể gọi mang tính cách mạng về độ chân thực và chi tiết (một vài cảnh nếu không có Arlo xuất hiện trong khung hình, tôi sẽ không phân biệt được là cảnh thật hay giả), thì nó không thể lấp đầy cho những kỳ vọng chưa được đáp ứng kia. Chúng ta đâu có đến với Pixar vì chất lượng đồ họa? Và sẽ không vì lý do phân tán hai phim trong một năm để giảm bớt kỳ vọng, để tự hài lòng. Đó không phải là khó khăn quá mức, mà là vị trí đặc biệt của Pixar trong lòng chúng ta.

Điều đáng chờ đợi còn lại là, ngoài những bài học và thông điệp về vượt qua nỗi sợ hãi, mà chúng ta đã học trong Finding Nemo, những khoảnh khắc diệu kỳ khiến trẻ em sẽ nhớ mãi còn người lớn thì thổn thức. Thứ sẽ biến Good Dinosaur thành một tác phẩm độc lập và đáng nhớ, và biến một phim Pixar là của Pixar. Nhưng nó không có ở đó, trong bộ phim này. Trong một không gian thiên nhiên vừa hùng vĩ, vừa đẹp đẽ đến mức lung linh, với các cảnh khoe hiệu ứng ánh sáng đom đóm lặp lại nhiều lần, hai nhân vật chính là Arlo và Spot lại trở nên lạc lõng và thiếu kết nối để đong đầy cho cảm xúc. Dù không hề thiếu những giây phút vui vẻ hài hước dễ chịu. Và tôi phải tự hỏi nguyên do là ở đâu?

Có thể là do sự lúng túng của Peter Sohn trong việc xây dựng lớp nền cho nhân vật? Trong Partly Cloudy, ông đã làm rất tốt trong cả tạo hình và tính cách của đám mây cùng chú chim, và mang đến sự ấm áp. Nhưng thời lượng 90 phút là một câu chuyện khác. Kịch bản Good Dinosaur không mới mẻ trong tình tiết, nhưng cũng chẳng chắc tay trong vấn đề tâm lý. Chủ đề sợ hãi là rất gần gũi, và ai trong chúng ta cũng từng sợ hãi, nhưng sẽ chẳng thể cảm thông nếu không hiểu nguồn gốc của nó. Chúng ta từng cảm thông với nỗi sợ của ông bố Marlin trong Nemo, bởi bi kịch của ông trong quá khứ. Chúng ta cảm thông với Lightnight McQueen bởi cậu ta từng nếm mùi thất bại. Những lớp nền luôn được chăm chút ở Pixar có phần bị xem nhẹ trong Dinosaur. Vì sao Arlo lại sợ hãi? Một nỗi sợ tự nhiên từ trong trứng nước không phải là cách hay để bắt đầu.

Hoặc có thể là do sự khập khiễng trong việc đảo ngược vai trò giữa Arlo và Spot đã gây ảnh hưởng? Mối quan hệ giữa con người và “thứ gì đó” (đồ chơi, quái vật, robot…) luôn là chủ đạo trong phim Pixar. Nhưng trong đó con người luôn là con người, và “thứ gì đó” dù mang tâm hồn và tính người đến mấy, vẫn là nhân vật của tưởng tượng. Vai trò giữa họ là không thể đảo ngược. Ở Good Dinosaur, Sohn đã cố gắng để người xem nhìn thấy hình ảnh “cậu bé” bên trong Arlo. Thậm chí lựa chọn cách tạo hình không thật hòa hợp với môi trường xung quanh (Arlo trông như được làm bằng bong bóng hay nhựa dẻo), để dễ thể hiện cảm xúc. Nhưng để làm gì? Khi nếu đảo lại, tôi vẫn nghĩ rằng câu chuyện về một cậu bé loài người bị lạc và được chú khủng long con giúp đỡ, sẽ hay và cảm động hơn.

Hoặc có thể là do bối cảnh tiền sử khắc nghiệt vốn rất khó để khai thác đúng cách. Nó mang đến chất bạo lực ngay từ tiềm thức. Đây có thể là vấn đề cá nhân. Tôi đã thấy khó chịu khi ông bố yêu cầu Arlo dùng gậy đánh chết “con thú” là Spot, và cậu ta định làm thật (kèm theo câu nói “I’ll end you”). Ông bố đã đánh chết bao nhiêu con thú trước đó rồi? Hay trong cảnh Spot tha thức ăn về cho Arlo, cậu ta cắn đứt đầu một con bọ hung, khiến nó giãy chết trong cảnh không đầu. Dù có nhiều tiếng cười rộ lên xung quanh, tôi hoàn toàn không thấy hài hước, mà choáng váng. Và còn một cảnh phê thuốc của hai đứa trẻ? Những cảnh chỉ xuất hiện trong các phim mác R như Ted hay A Million Ways To Die In The West? Điều này đến từ sự kiểm soát các giới hạn không hề tốt của Peter Sohn.

Những sự khập khiễng ấy đã khiến hành trình của Arlo không thật sự khiến tôi tin tưởng, rằng cậu đã “học” được điều gì đó khi trở về. Rằng cậu đã lớn hơn so với cái bóng của mình. Không nhiều hơn và không hay bằng điều mà ông bố Marlin trong Nemo đã học được. Điều khác biệt giữa Arlo là Marlin chính là sự lựa chọn. Thứ đưa Arlo ra ngoài thế giới là một cơn lũ, còn Marlin là tình yêu. Đó là khoảnh khắc cho thấy Marlin chính thức đối diện với nỗi sợ của mình. Hành trình của Arlo tràn ngập các hành động anh hùng hơn, nhưng không hành động nào trong số đó đến từ lựa chọn tự thân của cậu. Và vì xây dựng không tốt, mối liên hệ tình cảm gia đình và tình bạn trong phim không hỗ trợ đủ để khiến chúng ta nhìn thấy người đàn ông xuất hiện bên trong cậu, qua bao trải nghiệm. Mà vẫn chỉ là một cậu bé.

The Good Dinosaur không hẳn là một phim tệ, so với tiêu chuẩn chung, vẫn rất dễ xem và đủ sức lôi cuốn với các gia đình dịp cuối năm. Nhưng là tiêu chuẩn của Disney, không phải Pixar. Với những người hâm mộ hãng phim này, hẳn sẽ lại cảm thấy sự bất an tưởng như đã được xoa dịu bằng Inside Out vừa qua. Sự bất an khi nghe tin Pixar phá luật ra mắt 2 phim trong cùng một năm, trong một sự tự tin hiếm thấy. Sự bất an khi không được chứng kiến thêm một khoảnh khắc kỳ diệu nữa, và chỉ có thể xoa dịu bằng bộ phim kế tiếp, như một câu trả lời.

Tổng kết

Hoành tráng về mặt đồ họa, hình ảnh, nhưng thiếu rất nhiều thứ để trở thành một phim Pixar thực sự.
6

Tạm

Tốt nghiệp khoa Báo chí và Truyền thông trường ĐH KHXH và NV TP. HCM. Bắt đầu viết bình luận phim từ năm 2011 cho các báo, tạp chí, trang mạng điện ảnh.